TÜRKiYE BiNA DEPREM YÖNETMELiGi KAPSAMINDA YAPILACAK BiNALARLA iLGiLi UYGULAMA ESASLARINA iLiŞKiN TEBLiG 2026
Tebliğ No: TBDY Tebliğ_AFAD Kaşeli_05.09.2025 (1)
Yürürlük Tarihi: 1 Mart 2026
Yürütme (Tebliğ Eden): İçişleri Bakanı
Teknik Detaylar
1. Betonarme Binalarda Perde Zorunluluğu (Madde 6-a):
Bina Yükseklik Sınıfı BYS ≤ 6 (yaklaşık 21 metre veya 6-7 kat) ve toplam kat sayısı N > 1 olan yerinde dökme veya önüretimli betonarme binalarda, planda her iki doğrultuda da betonarme perde kullanılması zorunludur.
- Perde kalınlığı, en az 25 cm olacak şekilde boyutlandırılır.
- Perde uç bölgelerinde, en az iki adet kapalı etriye ve her doğrultuda en fazla bir çiroz ile sargı donatısı düzenlenir. Bu, perde uçlarının deprem sırasında ezilmesini önler.
2. Perde Enkesit Alanı Kontrolü (Denklem 1):
Herhangi bir j’inci katta, o katta bulunan perdelerin toplam enkesit alanı (ΣAwi) ile kat planı alanı (Apj) arasındaki oran şu şartı sağlamalıdır:
(ΣAwi)j / Apj ≥ min(0.002 × N , 0.02) × SDS
- N: Toplam kat sayısı (perde bodrum katlar hariç)
- SDS: Kısa periyot tasarım spektral ivme katsayısı (deprem şiddeti)
- min(0.002N, 0.02): Hangi değer daha küçükse onu al. Yani N 10’dan küçükse 0.002×N, büyükse 0.02 kullanılır.
- Örnek: N=5, SDS=1.0 ise min(0.01, 0.02)=0.01 alınır. Oran en az 0.01×1.0 = 0.01 olmalıdır. Yani kat planı 100 m² ise, perde toplam kesiti en az 1.0 m² olmalıdır.
3. Kolon + Perde Toplam Enkesit Alanı Kontrolü (Denklem 2):
(ΣAci)j / Apj + (ΣAwi)j / Apj ≥ maksimum[ 0.009 , minimum(0.003 × N , 0.03) ] × SDS
- Burada iki terim toplanır: kolonların kat alanına oranı + perdelerin kat alanına oranı.
- maks[0.009, min(0.003N, 0.03)]: Önce N’e göre bir alt sınır belirlenir (0.003×N veya 0.03’ten küçük olanı), sonra bulunan değer 0.009’dan küçükse 0.009 alınır, büyükse bulunan değer kullanılır.
- Örnek: N=5 ise önce min(0.015, 0.03)=0.015 bulunur. Sonra maks(0.009, 0.015)=0.015 alınır. SDS=1.0 ise oran en az 0.015 olmalıdır.
- Bu, bir katta kolon + perde toplam kesit alanının kat planının en az %1.5’i kadar olması demektir.
4. Kolon Boyutlandırma ve Donatı Koşulları (Madde 6-c):
- Uzun kenar / kısa kenar ≤ 1.5: Kolonlar dikdörtgen değil, kareye yakın olmalı.
- Aci ≥ Ndm / (0.35 × fck): Kolon enkesit alanı, üzerine gelen en büyük eksenel basınç kuvvetini (depremli durum) güvenle taşıyacak kadar büyük olmalı.
- fck: Beton karakteristik basınç dayanımı (örneğin C30 için 30 MPa)
- Ndm birimi Newton ise, fck MPa cinsinden, alan mm² çıkar.
- Etriye düzeni: Kolon uç bölgelerinde (sarılma bölgeleri) en az iki kapalı etriye ve her doğrultuda en fazla bir çiroz ile sargı yapılır. Bu, kolonun deprem sırasında dağılmadan yük taşımaya devam etmesini sağlar.
5. Göreli Kat Ötelemesi Sınırları (Madde 6-ç ve 6-d):
- ηbj ≤ 1.6: Burulma düzensizliği katsayısı (eta bj) 1.6’yı geçemez. Bu, binanın planda dönme hareketinin sınırlandırılması demektir.
- Etkin göreli kat ötelemesi ≤ 0.01: Deprem sırasında iki kat arasındaki yatay yer değiştirme farkı, kat yüksekliğinin %1’ini geçemez.
- Örnek: 3 m kat yüksekliği varsa, en fazla 3 cm yatay öteleme yapılabilir.
- BKS=1 (hastane, okul gibi) binalarda bu oran 0.75 ile çarpılır: Yani en fazla %0.75 (2.25 cm / 3 m).
6. Sürekli Çerçeve Oluşturma (Madde 6-ç):
- Planda her iki doğrultuda, kolon veya perdeleri birbirine bağlayan, kat boyunca devam eden en az iki adet sürekli çerçeve oluşturulmalıdır.
- Kolon veya perde merkezi ile kiriş merkezi arasındaki kaçıklık, birleştiği eleman yüzü genişliğinin 1/3’ünden fazla olamaz.
- Örnek: 60 cm genişliğinde bir kolona kiriş bağlanıyorsa, kiriş merkezi kolon merkezinden en fazla 20 cm kayabilir.
Bu haliyle blogda sorunsuz görünecektir. Başka düzeltmek istediğin yer var mı?
